बिहारच्या १४ नोव्हेंबरच्या निकाल घोषणेसाठी उघडलेले कळाकोऱे आता थांबले नाहीत. २४३ जागांच्या या निवडणुकीमध्ये नितीश कुमार यांच्या नेतृत्वाखालील राष्ट्रीय लोकशाही आघाडी (एनडीए) आणि तेजस्वी यादव यांच्या महागठबंधनात थेट लढत चालू आहे. बंगळुरू, मुंबई, पुणे अशा इतर राज्यांमधील चाहत्यांनाही आजच्या निकालाची वास्तविक काळजी वाटत आहे.
पहिल्या टप्प्यात १२१ जागांचे मतदान ६ नोव्हेंबरला झाले, दुसऱ्या टप्प्यात १२२ जागांचे ११ नोव्हेंबरला. या दोन्ही टप्प्यांतील मतदानाचे प्रमाण अपूर्व होते – पहिल्या टप्प्यात ६५.०८% आणि दुसऱ्या टप्प्यात ६८.७६%. एकूण सरासरी ६७.१३% म्हणजे १९५१ नंतरची सर्वाधिक टक्केवारी. महिला नोकरदारांनाही जास्त सहभाग दर्शविला; पुरुषांपेक्षा ९.९३% जास्त महिलांनी मतदान केले.
राजकीय विश्लेषकांच्या मते, एनडीएला स्पष्ट बहुमत शक्य आहे. अॅक्सिस माय इंडियाच्या ताज्या सर्वेक्षणानुसार, एनडीएला १२१-१४१ जागा, महागठबंधनाला ९८-११८ जागा मिळू शकतात. चाणक्ये वार्तापत्राने १३०-१३८ जागा आणि १००-१०८ जागा अशी भाकीत केली. दैनंदिन भास्करने सर्वात जास्त १४५-१६० जागा एनडीएला मिळतील असे अनुमान लावले. प्राशांत किशोरांच्या जन सुराज पक्षाला या निवडणुकीतील झटपट प्रतिमेप्रमाणे ०-३ जागांपर्यंत जमीन वाटत नाही.
नितीश कुमार, ज्यांनी २०२५ मध्ये यशस्वीरित्या तिसऱ्यांदा मुख्यमंत्री पद घेतले, त्यांनी विकास, रोजगार आणि स्थैर्य यावर भर दिला. त्यांची पद्धत ‘केंद्र-राज्य सहकार्य’ आणि प्रमुख पायाभूत सुविधांच्या वाढीवर आधारित होती. दुसरीकडे, तेजस्वी यादव यांनी बेरोजगारी, स्थलांतर आणि जातीय समीकरणांना मुख्य मुद्दे म्हणून मांडले, ज्यावर एनडीएने त्यांच्या धोरणांचा विरोध केला.
एकूण मतदारसंख्या ७४.२ कोटींवर लक्षात घेता, ३९.२ कोटी पुरुष आणि ३५ कोटी महिला या निवडणुकीत सहभागी झाले. या आकड्यांमधून स्पष्ट आहे की, या वेळी बिहारची जनता स्पष्टपणे एखाद्या नवे प्रशासनाच्या दिशेने बघत आहे. ‘बिहार का कौल?’ असा प्रश्न उभा राहतो – की तो नितीश कुमारच्या वर्चस्वातच राहणार, की तेजस्वी आया नवीन सत्तेत? या प्रश्नाचे उत्तर निकालातच स्पष्ट होईल.
सकाळी ८ वाजता मतमोजणी सुरू होईल, आणि निकालाची घोषणा लवकरच होईल. एक्झिट पोल्सनुसार एनडीएला बहुमताची शक्यता अधिक वाटते, परंतु महागठबंधनाच्या कडू प्रयत्नांनीही निकालाला कमी वेळ घेऊन पोचवू शकतात. राजकीय चाहत्यांसाठी या दिवशी कायदेशीर लिहिण्यासाठी, विचारसरणी शोधण्यासाठी आणि नविन सत्तेच्या दिशेने वाटचाल करण्याच्या दृष्टीने हे एक महत्त्वाचे पाऊल आहे.
हा कोडे उलगडण्यासाठी बिहारची भविष्या देखील या निकालावर अवलंबून आहे. त्यामुळे १४ नोव्हेंबरच्या निकाल घोषणेनंतर, नितीश कुमार आणि तेजस्वी यादव यांच्या व्यवस्थांमधील पुढील टप्प्याचा मंच तयार होईल. आपणा सर्वांसाठी, ‘bihar election result 2025’ ह्या कीवर्डने दर्शविल्याप्रमाणे, हे नाही की फक्त एका निवडणुकीची गोष्ट, तर एक नवीन अध्याय उघडतोय.
