देशातील अन्नधान्य साठवणूक अधिक सुरक्षित आणि आधुनिक करण्यासाठी केंद्र सरकार मोठे पाऊल उचलत आहे. अन्नधान्याचे नुकसान कमी करणे आणि देशाची अन्नसुरक्षा मजबूत करणे या उद्देशाने सरकार स्मार्ट वेअरहाउसिंग प्रणाली सुरू करण्याच्या तयारीत आहे. या उपक्रमाचा सर्वाधिक फायदा शेतकऱ्यांना होण्याची अपेक्षा आहे.
अनेकदा योग्य साठवणुकीअभावी धान्य खराब होते किंवा त्याचे मोठ्या प्रमाणात नुकसान होते. ही समस्या लक्षात घेऊन अन्न आणि सार्वजनिक वितरण विभागाने तंत्रज्ञानाच्या मदतीने नवीन व्यवस्था विकसित केली आहे. ही प्रणाली 18 जून रोजी नवी दिल्लीतील भारत मंडपम येथे सुरू करण्यात येणार आहे.
नवीन प्रणालीचा मुख्य उद्देश गोदाम व्यवस्थापन अधिक प्रभावी करणे आणि अन्नधान्य साठवणुकीची कार्यक्षमता वाढवणे हा आहे. यामुळे साठवलेल्या धान्याची माहिती अधिक अचूकपणे उपलब्ध होईल आणि व्यवस्थापनातील अनेक अडचणी कमी होतील.
या स्मार्ट वेअरहाउसिंग प्रणालीत आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI), इंटरनेट ऑफ थिंग्ज (IoT), ऑटोमेशन आणि डेटा अॅनालिटिक्ससारख्या आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर केला जाणार आहे. त्यामुळे गोदामातील कामकाजावर अधिक चांगल्या पद्धतीने लक्ष ठेवता येणार आहे.
सरकारच्या माहितीनुसार, या व्यवस्थेमुळे प्रवेशद्वार व्यवस्थापन, वजनकाटा प्रक्रिया, साठा नियंत्रण आणि गोदाम निरीक्षण यांसारख्या अनेक प्रक्रिया स्वयंचलित होतील. तसेच एकात्मिक डॅशबोर्डच्या माध्यमातून रिअल-टाइम मॉनिटरिंग करता येणार आहे.
हा उपक्रम डिजिटल इंडिया, इंडिया एआय मिशन, पीएम गतीशक्ती आणि आत्मनिर्भर भारत यांसारख्या महत्त्वाच्या सरकारी मोहिमांशी सुसंगत असल्याचे सांगितले जात आहे. अन्नधान्य पुरवठा साखळी अधिक आधुनिक आणि पारदर्शक करण्यासाठी हा महत्त्वाचा टप्पा मानला जात आहे.
गेल्या काही वर्षांत सरकारने खरेदी, साठवणूक आणि वितरण प्रक्रियेत सुधारणा करण्यासाठी अनेक उपाययोजना केल्या आहेत. त्याचाच एक भाग म्हणून ही नवी प्रणाली विकसित करण्यात आली आहे. यामुळे अन्नधान्य साठवणूक अधिक सुरक्षित होईल आणि नुकसान कमी करण्यास मदत मिळेल.
कार्यक्रमादरम्यान सेंट्रल वेअरहाउसिंग कॉर्पोरेशन (CWC) आणि फूड कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (FCI) यांच्या उत्कृष्ट कामगिरी करणाऱ्या गोदामांचाही गौरव केला जाणार आहे. त्यामुळे शेतकरी, गोदाम व्यवस्थापन आणि अन्न वितरण यंत्रणा या तिन्ही स्तरांवर या उपक्रमाचा सकारात्मक परिणाम होण्याची अपेक्षा व्यक्त केली जात आहे.
अधिक बातम्या वाचण्यासाठी येथे क्लिक करा.
